Transparantie maakt sterk. En kwetsbaar...
Transparantie is onlosmakelijk verbonden met kwetsbaarheid. De werkelijkheid laten zien betekent immers dat niet alleen positieve en succesvolle zaken duidelijk worden, maar ook de tekortkomingen en zwaktes. Deze kwetsbaarheid is enerzijds een voorwaarde om echte vertrouwensrelaties op te bouwen met bij voorbeeld klanten of beleggers (maar in de prive sfeer geldt het ook heb ik moeten ontdekken!). De andere kant van de medaille is natuurlijk dat concurrenten of tegenstanders je kwetsbaarheid zullen proberen uit te nutten. Bij het verbeteren van transparantie is het daarom belangrijk regelmatig stil te staan bij de volgende twee vragen:
1. Wat is mijn transparantie focus?
Als alles volledig transparant wordt, zie je misschien veel maar weet je niets. Cruciaal is daarom de Relevantie vraag: welke zaken zijn werkelijk van wezenlijk belang voor klanten, medewerkers, toezichthouders, financiers? De enige manier om dat te ontdekken is je oor goed bij de stakeholders te luisteren leggen en actief hierover te communiceren. Door niet of minder relevante weg te laten en te focussen op de wezenlijke elementen, bereik je het beste transparantie effect.
2. Kan ik waarmaken wat ik beloof?
Wie transparantie predikt, wordt meer dan ieder ander in de gaten gehouden en afgerekend op tekortkomingen. Dat is nou eenmaal de prijs van transparantie. Het is daarom goed om ook helder te communiceren over de dilemma's en beperkingen waar je mee worstelt bij het verbeteren van relevante transparantie. Transparantie kan bemoeilijkt worden door wettelijke beperkingen, onevenredig grote neven effecten, technische mogelijkheden enzovoort. Vertel dat maar gewoon eerlijk, ook dat is transparantie!
Op de voorpagina van deze site openen wij met een video van Barack Obama tijdens zijn openingsspeech als net benoemde president van de Verenigde Staten. Zijn boodschap "transparency will be the touchstone" spreekt mij geweldig aan. Nog krachtiger is het feit dat hij een aantal buitengewoon concrete en in mijn ogen ook relevante zaken noemt die hij zal gaan verbeteren; inperken van de lobby cultuur, verantwoording afleggen over grote uitgaven, inspraak vooraf bij fundamentele keuzes. Deze man schetst heel duidelijk waar hij voor staat en straalt uit het niet bij woorden alleen te zullen laten. Ik denk dat er sinds zijn aantreden ook daadwerkelijk een aantal zaken verbeterd zijn waar het gaat om openheid en transparantie. Ook duidelijk is dat er een aantal beloften nog niet zijn waargemaakt. Wie ben ik om Obama van advies te voorzien, maar vooruit: Mr. President, je ambitie is helder en spreekt aan. Er is verbetering waarneembaar, well done. Maar zou het niet goed zijn om geregeld ook aan te geven waar je tegen aan loopt. En op welke punten je verwachtingen hebt gewekt die je niet waar kunt maken om welke reden dan ook. Het maakt je kwetsbaar dus krachtig!
Als je op youtube zoekt op "transparency" naar de meest bekeken video vind je "The Great Reneger"*), klik op het videoblok hiernaast. De video is meer dan 3 miljoen keer bekeken en vormt een mooie illustratie van het in dit artikel beschreven dilemma van transparantie.
*) definitie reneger: iemand die zijn beloftes niet nakomt
